. . . . . GAZETECİ – YAZAR

Tag archive

Taliban

Afganistan meselesi

Yazılar içinde tarafından yazıldı

Afganistan üzerine oynanan oyunlar ve yazılı senaryolar 1980’de başladı.

O günkü Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin orayı işgal edip başına da Babrak Karmal’ı devlet başkanı yapması ABD’nin soğuk savaş dönemi planlarını alt üst etti. O günkü ABD yönetimi önce SSCB’ye karşı bişeyler yapması gerektiğini, bunu da çok acil olmasını düşündü. Yapılan şey ise Taliban’ı destekleyerek SSCB’nin ülkeye hakim olmasını engellemekti.

Geldiğimiz noktada 1989 da SSCB’nin zayıflaması ve dağılması ile  ABD Afganistan üzerinde rahatlamasına vesile oldu. Taliban SSCB’den sonra 11 eylül 2001’e kadar ülkeyi yönetti.

Sovyet işgalinin sona ermesinin ardından iç savaşların ülkeyi kasıp kavurduğu, savaş ağalarının kendi bölgelerinde derebeylik tarzı hüküm sürdüğü, yolsuzlukların, infazların ve rüşvetin ayyuka çıktığı bir dönemde sahnede yerini alan ve Afganistan’ın son 25 yılına damga vuran Taliban örgütü  artık ABD’nin hedefiydi.

Arapça talib (öğrenci) kelimesinin çoğulu Taliban (öğrenciler) adını benimseyen örgüt, ülkenin güneyinde Molla Ömer Ahund liderliğinde yaklaşık 50 medrese öğrencisiyle birlikte 1994’te kuruldu. Aslen Kandaharlı olan Molla Ömer, bir süre Pakistan’da ardından da Kandahar’ın kuzeyindeki Meyvend ilçesinde medrese eğitimi aldı. Sovyet işgaline karşı savaştı. Öldürüldükten sonra  Şura yönetimine geçen ve birden fazla klik ve grupların bulunduğu Afganistan’da Ne zamanki 2001’de ABD, “Artık hiç bişey eskisi gibi olmayacak” sözü ve mottosu ile başlayan yeni senaryoya geçti. İkiz kulelerin vurulmasında katkısı ve talimatı olduğu iddia ettikleri ve CIA ajanı olduğunu artık bugün çok net bildiğimiz  Usame Bin Ladin üzerinden işgalini meşru göstermeye çalıştı.

Bu defa ülkeyi işgal eden ABD’nin karşısında  Taliban vardı.  Düne kadar SSCB’ye karşı mücadele eden dün desteklediği Taliban’ı hedefe koydu.

Taliban mücadelesini kendi insiyaktifi içinde sürdürdü. 20 yıl boyunca “Sizin saatiniz bizim zamanımız var” diyerek kendi bildiği düzende mücadele etti.

Bugün ise; ABD askerleri, 20 yıldır savaştığı Taliban’la anlaşarak, ilk aşamada belirtilen şartlar da yerine getirilmeden Afganistan’dan çekilmesini tamamladı. 20 yıl boyunca ABD’ye hizmet etmiş kişilerinde ülkeyi terketmek için uçağın peşinden koşmaya kadar her türlü  eyleme kalkışan bu insanlar Taliban’ın yönetime el koymasıyla geleceklerinden endişe etmeye başladılar.

Guantanamo zindanları hafızalarda tazeyken endişe etmeleri normal. Ama Taliban da gelişi ile birlikte genel af çıkardı. Cumhurbaşkanı Eşref Gani’nin ülkeyi 169 milyon dolarla birlikte terkedip BAE’ye sığınması resmin yeni şeklini ortaya çıkardı.

Bundan sonra ne olacak?

Ülkeyi yönetme konusunda önünde herhangi bir engel olmayan Taliban, bundan sonra ülkenin yönetimini elinde tutacak gibi görünüyor. Çin; BAE ve Suudi Arabistan Taliban yönetimini tanıdı. AB başkanı Borrel, Taliban ile hemen temasa geçmeleri gerektiğini resmen açıklıyor.

Görünen o ki Taliban yeni kurduğu  şura ile adını ne koyacaklarsa Afganistan’ı yönetecekler.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan İDEF açılışında Taliban ile ilişkiye sıcak mesajlar verirken, Muhalefet, ABD’nin yalanlamak zorunda kaldığı “ Erdoğan Biden ile anlaştı” teraneleriyle ortalarda dolaşıyor.

Kendi demeçlerini kendilerinin yalanlamasına şahit olmuştuk. Ama demecin ABD tarafından yalanlanması ilk defa görüldü.

Türkiye, Afganistan’ı gözardı edemez.

Masada olmalı, hatta Afganistan masasını Türkiye kurmalıdır.

Büyük abi olarak oradaki oluşuma diplomatik gerekler içinde destek de olmalıdır.

Bu coğrafyada Türkiye olmadan hiçbir senaryo başarıya ulaşmaz. Suriye’de Irak’ta bundan sonra yeni gelişmeler de olacaktır.

yukarı git